Veerle De Block woonde op 21 maart voor AHOSA vzw in Leuven een workshop rond doofbewustzijn bij, georganiseerd door Doof Vlaanderen.
De workshop startte met een toelichting over de werking van Doof Vlaanderen. De organisatie zet in op sensibilisering, beleidsbeïnvloeding en het versterken van de positie van dove en slechthorende personen in de samenleving. Daarnaast organiseren ze diverse activiteiten, waaronder de Internationale Dag van de Gebarentaal. Deze vond vorig jaar plaats in Genk en bracht ongeveer 1000 bezoekers samen: horenden, slechthorenden en doven. Dergelijke initiatieven hebben als doel om bewustzijn te creëren en mensen te laten ervaren wat toegankelijkheid en inclusie in de praktijk betekenen.
Een belangrijk uitgangspunt binnen Doof Vlaanderen is keuzevrijheid in communicatie. Er wordt niet opgelegd welke taal iemand moet gebruiken. Gesproken taal, gebarentaal of een combinatie van beide: elke vorm is waardevol. De focus ligt op informeren en versterken, zodat mensen zich vrij voelen om te communiceren op een manier die bij hen past.
Tijdens de workshop werd doofbewustzijn benaderd vanuit drie perspectieven: het medische, sociale en linguïstische.
- Vanuit het medisch perspectief ligt de nadruk op het zo goed mogelijk herstellen of compenseren van het gehoor, vaak met behulp van technologie zoals hoorapparaten of cochleaire implantaten. Hulpmiddelen staan hierbij centraal.
- Het sociale perspectief vertrekt vanuit een andere visie. Doof zijn wordt hier niet als een beperking op zich gezien, maar als iets dat pas beperkend wordt door de omgeving. De focus ligt op inclusie en het volwaardig kunnen deelnemen aan de samenleving, mits de juiste aanpassingen.
- Het linguïstische perspectief bekijkt doofheid als onderdeel van een eigen taal en cultuur. Gebarentaal wordt erkend als volwaardige taal, met eigen normen en waarden. Binnen deze visie is er aandacht voor identiteit, gemeenschap en erkenning.
Deze verschillende invalshoeken maken duidelijk dat hoe men naar doofheid kijkt, sterk bepaalt hoe men ermee omgaat — zowel als professional als persoon.
Tijdens de workshop werd ook gewerkt met beeldmateriaal om de beleving van slechthorendheid en doofheid tastbaarder te maken. Dit riep herkenning en reflectie op. Daarnaast werden persoonlijke verhalen gedeeld, onder meer over waarom sommige slechthorende en dove personen op latere leeftijd aansluiting zoeken bij de gebarengemeenschap. Deze getuigenissen gaven extra inzicht in de zoektocht naar communicatie, identiteit en verbondenheid.
De avond werd afgesloten met een netwerkmoment, waarbij het belang van blijvend contact en uitwisseling werd benadrukt.
Deze workshop bood inzichten in de verschillende manieren waarop doofheid beleefd en benaderd kan worden, en onderstreept het belang van bewustwording en openheid binnen een inclusieve samenleving.
Veerle De Block, Team AHOSA vzw